1️⃣ Döküm Öncesi Kalite Kontrol
Hammadde Kontrolü
-
Bakır ve alaşım elementlerinin (Sn, Zn, Pb, Al vb.) kimyasal analizleri yapılır.
-
Spektrometre ile alaşım oranları doğrulanır.
-
Hurda kullanılıyorsa saflık kontrol edilir.
Ergitme Kontrolü
-
Ergitme sıcaklığı ölçülür.
-
Cüruf temizliği yapılır.
-
Gaz alma (degassing) işlemi uygulanır.
-
Numune alınıp hızlı analiz yapılır.
2️⃣ Döküm Sırasında Kontrol
Kalıp Kontrolü
-
Kum kalıbın nem oranı ölçülür.
-
Kalıp sertliği test edilir.
-
Maça yerleşimi kontrol edilir.
-
Yolluk ve besleyici tasarımı doğrulanır.
⏱ Döküm Parametreleri
-
Döküm sıcaklığı kaydedilir.
-
Döküm hızı kontrol edilir.
-
Türbülans ve sıçrama önlenir.
3️⃣ Döküm Sonrası Kalite Kontrol
1. Görsel Muayene
-
Yüzey çatlakları
-
Soğuk birleşme hataları
-
Çekinti boşlukları
-
Gözenekler
2. Boyutsal Kontrol
-
Kumpas, mikrometre
-
3D ölçüm cihazı (CMM)
-
Tolerans kontrolü
3. Tahribatsız Muayene (NDT)
-
Ultrasonik test
-
Radyografik (X-ray) kontrol
-
Manyetik parçacık testi (demir içeren alaşımlarda)
-
Penetrant testi (yüzey çatlakları için)
4. Mekanik Testler
-
Çekme testi
-
Sertlik testi (Brinell yaygın)
-
Darbe testi
5. Metalografik İnceleme
-
Numune kesilir
-
Parlatılır
-
Mikroskop altında tane yapısı incelenir
-
Porozite ve segregasyon kontrol edilir
Bronz Dökümde En Sık Görülen Hatalar
-
Gaz boşluğu (porozite)
-
Çekinti boşluğu
-
Soğuk birleşme
-
Yüzey pürüzlülüğü
-
Alaşım homojenliği problemi
Kalite Kontrol Standardı
Genellikle şu standartlar referans alınır:
-
ISO 9001 (Kalite yönetimi)
-
ASTM standartları
-
DIN EN 1982 (Bronz döküm alaşımları)
-
TS EN standartları
Profesyonel Uygulamalarda
Eğer seri üretim yapılıyorsa:
-
SPC (Statistical Process Control) uygulanır.
-
Döküm parametreleri kayıt altına alınır.
-
Parti bazlı izlenebilirlik sağlanır.

